So sánh 4 static site generator Hugo, Jekyll, Hexo và Publii

Static site generator (SSG — công cụ tạo web tĩnh) build trước nội dung thành HTML tĩnh, cho tốc độ và bảo mật cao mà không cần database lúc chạy. Bốn công cụ phổ biến — Hugo, Jekyll, Hexo, Publii — khác nhau ở ngôn ngữ nền và cách dùng. Bài này giúp chọn đúng theo kỹ năng, người dùng và kiểu dự án — kèm vài điều ít bài tiếng Việt nói thẳng.

SSG khác CMS động thế nào

SSG dựng sẵn toàn bộ trang thành file HTML một lần, rồi máy chủ chỉ việc trả file — nên tải nhanh, ít chỗ bị tấn công và hosting rất rẻ (thậm chí miễn phí). CMS động như WordPress thì tạo trang ngay mỗi lần có người truy cập, đổi lại linh hoạt hơn cho nội dung thay đổi liên tục và tính năng tương tác. Nếu bạn cần nội dung động, đăng nhập hay thương mại điện tử, các CMS như WordPress phù hợp hơn. SSG mạnh khi nội dung chủ yếu là tĩnh và ưu tiên tốc độ.

Hugo — nhanh nhất, cho dân kỹ thuật

Hugo viết bằng Go nên build cực nhanh: site cả nghìn trang vẫn xong trong vài giây — nhanh nhất nhóm một cách rõ rệt. Đổi lại bạn làm việc qua dòng lệnh và cần quen chút kỹ thuật. Hợp site lớn, tài liệu, blog nhiều bài mà người dựng là dân công nghệ.

Jekyll — kinh điển, gắn liền GitHub Pages

Jekyll nền Ruby là SSG mặc định của GitHub Pages, hệ theme và plugin trưởng thành, cộng đồng lớn. Tốc độ build chậm hơn Hugo nhiều khi site lớn dần. Phát triển đã chững lại nhưng vẫn dùng tốt cho blog và site nhỏ — đừng nghĩ nó đã lỗi thời, nó chỉ không còn là tâm điểm.

Hexo — nền Node, hợp dân JavaScript

Hexo chạy trên Node.js, nhẹ và build nhanh hơn Jekyll, hợp lập trình viên đã quen JavaScript muốn dựng blog cá nhân. Đà phát triển và cộng đồng có phần chững so với Hugo, nhưng vẫn là lựa chọn quen tay với người làm web JS.

Publii — có giao diện, cho người KHÔNG code

Đây là điểm khác biệt lớn nhất nhóm mà bài tiếng Việt hay bỏ qua. Publii là một ứng dụng máy tính có giao diện bấm chuột (GUI), chạy ngay trên máy bạn, viết bài như dùng phần mềm soạn thảo rồi bấm nút đẩy lên host. Hugo, Jekyll, Hexo đều cần code và dòng lệnh; Publii là cái duy nhất dành cho người không biết lập trình mà vẫn muốn một website tĩnh nhanh, an toàn. Đổi lại, kho theme và cộng đồng nhỏ hơn ba cái kia.

Chọn SSG theo tình huống

Bảng so sánh 4 SSG

Lầm tưởng “web tĩnh thì không có form, bình luận, tìm kiếm”

Rất nhiều người nghĩ web tĩnh chỉ là trang đọc, không nhập liệu được. Thực ra vẫn làm được, chỉ là qua dịch vụ ngoài: form liên hệ dùng các dịch vụ nhận form sẵn; bình luận gắn qua công cụ bình luận bên thứ ba; tìm kiếm dùng thư viện tìm kiếm phía trình duyệt. Web tĩnh không “thiếu tính năng” — chỉ là các tính năng động được lắp từ dịch vụ ngoài thay vì chạy trong cùng một hệ.

Khi nào KHÔNG nên dùng SSG

Để trung thực: SSG không hợp mọi dự án. Nếu site cần cập nhật liên tục bởi nhiều người không rành kỹ thuật, có khu vực thành viên/đăng nhập, hay giỏ hàng và thanh toán động, thì một CMS động như WordPress sẽ dễ vận hành hơn nhiều. Ngoài ra, “miễn phí hosting” của web tĩnh đi kèm chi phí ẩn: phải có quy trình build và biết dùng Git — với người không kỹ thuật, đó là rào cản thật. Tốc độ nhanh của web tĩnh cũng tốt cho trải nghiệm và các chỉ số tải trang, nhưng nó không tự mang lại thứ hạng tìm kiếm — nội dung hữu ích mới quyết định.

5 tiêu chí chọn SSG

• Ai sẽ dùng: người biết code chọn Hugo/Jekyll/Hexo; người không code chọn Publii. Đây là câu hỏi quan trọng nhất.
• Ngôn ngữ nền quen thuộc: quen Go chọn Hugo, quen Ruby chọn Jekyll, quen JavaScript chọn Hexo.
• Quy mô và tốc độ build: site nghìn trang cần build nhanh thì Hugo vượt trội.
• Nơi deploy: dùng GitHub Pages thì Jekyll tích hợp sẵn; các nền như Cloudflare Pages hay Netlify chạy được mọi SSG.
• Kho theme và plugin: cần nhiều giao diện dựng sẵn thì Hugo và Jekyll có lợi thế hơn.

Web22 chọn gì

Khi làm trang đích, tài liệu hoặc blog cần tải nhanh và bảo mật, Web22 thường chọn Hugo vì tốc độ build và sự gọn nhẹ. Với khách không rành kỹ thuật muốn tự quản lý, Publii là lựa chọn dễ tiếp cận. Còn web cần nội dung động, nhiều người cùng cập nhật hay có thương mại điện tử, Web22 vẫn dùng WordPress — vì lúc đó sự tiện vận hành quan trọng hơn tốc độ thuần.

Liên quan

Đọc thêm so sánh các CMS mã nguồn mở nếu bạn cần nội dung động, hoặc so sánh các headless CMS nếu một nguồn nội dung phải phục vụ nhiều kênh.

Nguồn tham khảo

• gohugo.io
• getpublii.com
• jamstack.org — kiến trúc web tĩnh

Web tĩnh có thể tiết kiệm chi phí hosting và tăng tốc độ đáng kể cho đúng loại dự án. Nếu bạn chưa chắc nên dùng SSG hay CMS, hãy xem dịch vụ làm website tải nhanh của Web22 để được tư vấn theo nhu cầu nội dung và vận hành thực tế.